Trafik Kazasında Yaralanma Tazminatı: Kalemler ve 2026 Limitleri
Trafik kazasında yaralanan kişinin kimden, hangi kalemleri isteyebileceği. Sigortaya başvuru, 2026 teminat limitleri ve 7589 sayılı Kanun’un etkisi.
Kısaca
- Yaralanmadan doğan zararlar kusurlu sürücüden, araç işleteninden ve aracın zorunlu trafik sigortasından istenebilir.
- Manevi tazminat zorunlu trafik sigortasının teminatı dışındadır; sürücü ve işletene karşı mahkemede istenir.
- Dava açmadan veya tahkime başvurmadan önce sigorta kuruluşuna yazılı başvuru şarttır; sigortacı on beş gün içinde cevap vermez ya da talebi karşılamazsa dava veya tahkim yolu açılır.
- 2026’da otomobiller için kişi başı sakatlanma ve ölüm teminatı 3.600.000 TL’dir; limit ödenecek tutar değil üst sınırdır.
- Talepler kural olarak zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde kazadan itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar; kaza suç oluşturuyorsa daha uzun süre uygulanabilir.
İçindekiler6 bölüm
Trafik kazasında yaralanma; tedavi masraflarından çalışılamayan günlere, kalıcı sakatlıktan bakıma muhtaç hâle gelmeye kadar birbirinden farklı zararlar doğurabilir. Trafik kazasında yaralanma tazminatı, bu zararların kusurlu sürücüden, araç işleteninden ve aracın zorunlu trafik sigortasından istenmesini ifade eden genel bir kavramdır. Hangi kalemin kimden isteneceği ve nasıl belgeleneceği, sürecin ilk günlerinden itibaren önem taşır.
Bedensel zararlar, araç hasarından farklı olarak çoğu zaman uzun bir süreç içinde ortaya çıkar. Tedavi sürerken kalıcı kaybın ne olacağı henüz belli değildir; sigorta şirketine başvuru, sağlık kurulu raporu ve tazminat hesabı belirli bir sıra izler. 2026 yılında ise zorunlu trafik sigortası teminat limitlerinin güncellenmesi ve 7589 sayılı Kanun ile tazminat hukukunda yapılan değişiklikler, bazı dosyalarda hem hesabı hem usulü etkileyebilir.
Aşağıda tazminatın kimlerden istenebileceği, başlıca zarar kalemleri, 2026 limitleri, sigortaya başvuru adımları, yeni düzenlemelerin etkisi ve süreler genel hatlarıyla ele alınmaktadır.
Trafik kazasında yaralanan kişi tazminatı kimden isteyebilir?
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85. maddesi uyarınca, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin yaralanmasına yol açmışsa aracın işleteni ve araç bir teşebbüsün çalışması çerçevesinde işletiliyorsa o teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müteselsilen sorumludur. İşleten, kural olarak araç ruhsatında malik olarak görünen kişidir. Müteselsil sorumluluk, zarar görenin zararın tamamını sorumlulardan dilediğine yöneltebilmesi anlamına gelir.
Kusurlu sürücü de 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümleri uyarınca sorumludur. Haksız fiil, hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışla başkasına zarar verilmesidir. Sürücü ile işleten çoğu zaman farklı kişiler olabildiğinden, her ikisi birlikte de muhatap alınabilir.
Uygulamada ilk başvurulan muhatap ise kazaya karışan aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısıdır. Kanun, zarar görene sigortacıya doğrudan başvurma imkânı tanır; sigortacının sorumluluğu poliçedeki teminat limitleriyle sınırlıdır. Kazaya birden çok araç karışmışsa, kusur durumuna göre her aracın sigortacısı ayrıca gündeme gelebilir.
Yaralanmada istenebilecek tazminat kalemleri nelerdir?
Türk Borçlar Kanunu’nun 54. maddesi, bedensel zararları tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olarak sayar. Trafik kazalarında bu çerçeve şu kalemlere ayrılarak ele alınır:
- Tedavi giderleri. Trafik kazası nedeniyle sağlık kuruluşlarında verilen tedavi hizmetlerinin bedeli, 2011 yılında yapılan değişiklikten bu yana kural olarak Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılanmaktadır. Bu kapsamın dışında kalan ve belgelenen harcamalar ayrıca değerlendirilir.
- Geçici iş göremezlik zararı. Tedavi ve iyileşme süresince çalışılamayan dönemdeki kazanç kaybıdır. Bu kalemin zorunlu trafik sigortası teminatı kapsamında ne ölçüde karşılanacağı tartışmalı olabildiğinden, sorumlu kişilere karşı da ileri sürülmesi değerlendirilebilir.
- Sürekli iş göremezlik zararı. Kalıcı beden gücü kaybının kişinin çalışma hayatı ve sonrasına etkisidir. Tutar; maluliyet oranı, gelir, yaş ve kusur oranı gibi verilerle yapılan aktüeryal (matematiksel) hesapla bulunur. Oranın nasıl belirlendiği ve orana nasıl itiraz edileceği maluliyet oranına itiraz yazısında ayrıca anlatılmaktadır.
- Bakıcı gideri. Yaralanma nedeniyle başkasının yardımına ihtiyaç duyulan hâllerde, bakımın aile bireylerince sağlanması da bu kalemi kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
- Ekonomik geleceğin sarsılması. Örneğin yüzünde kalıcı bir iz kalması ya da mesleğini değiştirmek zorunda kalması gibi, kişinin ileride iş bulma ve kazanç elde etme imkânlarını daraltan durumlardır.
- Manevi tazminat. Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi uyarınca bedensel bütünlüğün zedelenmesi hâlinde hâkim, zarar görene uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebilir. Manevi tazminat zorunlu trafik sigortasının teminatı dışındadır; sürücü ve işletene karşı mahkemede istenir.
Zarar görenin kendisinin de kusuru varsa, örneğin emniyet kemeri takılmamışsa, Türk Borçlar Kanunu’nun 52. maddesi çerçevesinde tazminattan indirim yapılabilir. Kusur dağılımının nasıl belirlendiği ve tutanağa nasıl itiraz edildiği kaza tespit tutanağındaki kusura itiraz yazısında ele alınmaktadır.
2026 trafik sigortası teminat limitleri ne kadar?
Sigorta ve Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenen ve 1 Ocak 2026’dan itibaren uygulanan limitlere göre, otomobiller için kişi başı sakatlanma ve ölüm teminatı 3.600.000 TL, kişi başı sağlık gideri teminatı da 3.600.000 TL’dir. Maddi hasar teminatı araç başına 400.000 TL, kaza başına 800.000 TL’dir. Kaza başına bedenî teminatlar ise otobüs, minibüs ve benzeri araç türlerine göre farklılaştığından, bu tutarlar için aracın türüne göre ayrıca bakılması gerekir.
Bu limitlere ilişkin üç nokta önemlidir:
- Yeni limitler, yürürlükteki poliçelere de ek prim alınmaksızın uygulanmaktadır. Kural olarak kaza tarihinde geçerli limitler esas alınır; 2026’dan önceki kazalarda o tarihteki limitlere bakılmalıdır.
- Limit, ödenecek tutar değil üst sınırdır. Ödenecek tazminat, gerçek zararın hesabıyla bulunur.
- Hesaplanan zarar limiti aşıyorsa, aşan kısım için sürücü ve işletenin sorumluluğu devam eder. Araç için ihtiyari mali sorumluluk poliçesi yapılmışsa, bu poliçenin kapsamı da ayrıca incelenebilir.
Sigortaya başvuru nasıl yapılır, hangi belgeler gerekir?
2918 sayılı Kanun’un 97. maddesi uyarınca, zorunlu trafik sigortası kapsamındaki talepler için dava açmadan veya tahkime başvurmadan önce sigorta kuruluşuna yazılı başvuru yapılması şarttır. Sigortacının kanunda öngörülen on beş günlük süre içinde yazılı cevap vermemesi ya da verilen cevabın talebi karşılamaması hâlinde dava veya tahkim yolu açılır. Başvurunun kayıtlı bir yolla yapılması ve teslim belgesinin saklanması, sürenin başlangıcını ispat etmeyi kolaylaştırır.
Başvuru dosyasında genellikle şu belgeler yer alır:
- Kaza tespit tutanağı, varsa ifade tutanakları ve ceza soruşturması belgeleri,
- Adli rapor, acil servis kayıtları ve epikriz (taburcu olurken verilen tedavi özeti),
- Tedavinin tamamlanmasından sonra alınmış, maluliyet oranını gösteren sağlık kurulu raporu,
- Gelir durumunu gösteren bordro, SGK hizmet dökümü veya vergi kayıtları,
- Kimlik bilgileri ile ödemenin yapılacağı banka hesabına ilişkin bilgi.
Şirketin teklifi kabul edilmeden önce hesabın hangi verilere dayandığının görülmesi yerinde olur. 2918 sayılı Kanun’un 111. maddesi, tazminat tutarına ilişkin olup yetersiz olduğu açıkça belli olan anlaşmaların yapıldıkları tarihten itibaren iki yıl içinde iptal edilebileceğini öngörür; yine de ibraname imzalanmadan önce metnin incelenmesi sonraki tartışmaları azaltabilir. Uyuşmazlık sürerse dava yoluna ya da Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yoluna gidilebilir. Sigorta şirketine karşı açılacak davalarda, davanın niteliğine göre dava öncesinde arabulucuya başvurulmasının dava şartı olarak arandığı hâller bulunmaktadır; tahkim yolunda ise bu şart bulunmaz.
2026’daki kanun değişiklikleri yaralanma tazminatını nasıl etkiler?
31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7589 sayılı Kanun, bedensel zarar dosyalarını doğrudan ilgilendiren değişiklikler getirmiştir:
- Faizin başlangıcı. Türk Borçlar Kanunu’nun 55. maddesine göre artık kazancın bilindiği döneme ilişkin tazminata olay tarihinden, kazancın bilinmediği ileriye dönük döneme ilişkin tazminata ise karar tarihinden kanuni faiz işletilir.
- Dava öncesi ödemeler. Tahkikat başlamadan önce yapılan ödemeler, örneğin sigortacının dava öncesinde yaptığı ödeme, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminat miktarından oransal olarak mahsup edilir.
- Geçiş kuralı. Bu iki hüküm yalnızca 31 Temmuz 2026’dan sonra meydana gelen kazalara uygulanır. Daha önceki kazalarda önceki hüküm ve yerleşik uygulama sürer.
- Belirsiz alacak davası. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun belirsiz alacak davasını düzenleyen 107. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. Bunun yerine kısmi davada talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir; artırılan kısım bakımından zamanaşımı dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır. Değişiklikten önce açılmış belirsiz alacak davalarında eski hüküm uygulanmaya devam eder.
- Kanuni faiz oranı. 3095 sayılı Kanun’daki değişiklikle kanuni faiz, Merkez Bankası reeskont oranına bağlanmıştır; 31 Temmuz 2026’dan itibaren oran yüzde 31 olarak hesaplanmaktadır (1 Haziran 2024 – 30 Temmuz 2026 döneminde yüzde 24).
Bu değişikliklerin bütünü 2026’da tazminat hukukunda ne değişti yazısında ayrıca ele alınmaktadır. Yeni hükümlerin uygulamadaki yorumu henüz yerleşmediğinden, kaza tarihine göre hangi kuralın geçerli olduğu dosya bazında değerlendirilmelidir.
Zamanaşımı ve dikkat edilmesi gereken noktalar
2918 sayılı Kanun’un 109. maddesi uyarınca trafik kazasından doğan tazminat talepleri, zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Yaralanmalı kazalar çoğu zaman aynı zamanda suç oluşturduğundan, ceza kanunundaki daha uzun dava zamanaşımı süresi uygulanabilir. Sürenin başlangıcı, maluliyetin kesinleştiği tarih gibi etkenlere bağlı olarak somut olaya göre değişebilir.
Yaralanmalı kaza dosyalarında sık görülen sorunlar şunlardır: tedavi tamamlanmadan alınan raporla hesap yapılması, gelir belgelerinin dosyaya hiç girmemesi, manevi tazminatın sigortadan istenebileceği sanılarak sorumlu kişilere karşı talepte bulunulmaması ve kamera kayıtları gibi kısa sürede kaybolan delillerin geç istenmesi. Bu noktaların erken aşamada gözden geçirilmesi, sonraki hesap ve itiraz süreçlerini kolaylaştırabilir.